🛑 SPECIAL ARTICLE : “ನಾವು ವಿಶ್ವಮಾನವರಾಗುವುದು ಯಾವಾಗ?: ವೈಚಾರಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದ ಕುವೆಂಪು”
✍️ಭೀಮಾಶಂಕರ ಪಾಣೇಗಾಂವ
• ಸೆಕ್ಯುಲರ್ ವಾಯ್ಸ್ ಡೆಸ್ಕ್ ನ್ಯೂಸ್ :
ಡಿಸೆಂಬರ್ 29 ಕೇವಲ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಜನ್ಮದಿನವಲ್ಲ; ಅದು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜ ತನ್ನ ಆತ್ಮಾವಲೋಕನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ದಿನವಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಈ ದಿನವನ್ನು ವಿಶ್ವಮಾನವ ದಿನ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದ್ದು, ನಮ್ಮ ಸಮಾಜ ಇನ್ನೂ ವಿಶ್ವಮಾನವ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಂದ ಎಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದರ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. “ವಿಶ್ವಮಾನವ” ಎಂಬ ಪದ ಇಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಾಸ್ತವಕ್ಕೆ ನೇರ ಸವಾಲು.
20ನೇ ಶತಮಾನದ ದೈತ್ಯ ಸಾಹಿತಿ, ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆ, ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ, ಜ್ಞಾನಪೀಠ, ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ರತ್ನ, ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಕನ್ನಡದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕವಿ ಕುವೆಂಪು (ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ, ಹಿರೇಕೊಡಿಗೆ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 1904 ರಂದು ಜನನ) ಕೇವಲ ಕವಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ನವೋದಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ ದೀಪಸ್ತಂಭ, ಸಮಾಜದ ಅಂತರಾತ್ಮ, ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ನಾನ್ದಿ ಹಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಕನ್ನಡದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಅಪಾರ ಅಭಿಮಾನ, “ಎಲ್ಲಾದರೂ ಇರು, ಎಂತಾದರೂ ಇರು, ಎಂದೆಂದಿಗೂ ನೀ ಕನ್ನಡವಾಗಿರು; ಕನ್ನಡವೇ ಸತ್ಯ, ಕನ್ನಡವೇ ನಿತ್ಯ” ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ, ನವೋದಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನವತೆಯ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಡುತ್ತದೆ.
ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಘೋಷಣೆ “ಏನಾದರೂ ಸರಿ, ಮೊದಲು ಮಾನವನಾಗು” ಕೇವಲ ವಾಕ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ, ಶೋಷಣೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನೇರ ಕರೆ.
20ನೇ ಶತಮಾನದ ದೈತ್ಯ ಸಾಹಿತಿ, ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆ, ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ, ಜ್ಞಾನಪೀಠ, ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ರತ್ನ, ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಕನ್ನಡದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕವಿ ಕುವೆಂಪು (ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ, ಹಿರೇಕೊಡಿಗೆ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 1904 ರಂದು ಜನನ) ಕೇವಲ ಕವಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ನವೋದಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ ದೀಪಸ್ತಂಭ, ಸಮಾಜದ ಅಂತರಾತ್ಮ, ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ನಾನ್ದಿ ಹಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಕನ್ನಡದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಅಪಾರ ಅಭಿಮಾನ, “ಎಲ್ಲಾದರೂ ಇರು, ಎಂತಾದರೂ ಇರು, ಎಂದೆಂದಿಗೂ ನೀ ಕನ್ನಡವಾಗಿರು; ಕನ್ನಡವೇ ಸತ್ಯ, ಕನ್ನಡವೇ ನಿತ್ಯ” ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ, ನವೋದಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನವತೆಯ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಡುತ್ತದೆ.
ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಘೋಷಣೆ “ಏನಾದರೂ ಸರಿ, ಮೊದಲು ಮಾನವನಾಗು” ಕೇವಲ ವಾಕ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ, ಶೋಷಣೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ನೇರ ಕರೆ.
“ಗುಡಿ, ಚರ್ಚು, ಮಸೀದಿಗಳ ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಬನ್ನಿ; ಬಡತನವು ಬುಡಮಟ್ಟಿ ಕೀಳಬನ್ನಿ; ಮೌಢ್ಯತೆಯ ಮಾರಿಯನ್ನು ಹೊರದೂಡಲಿ; ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೀವಿಗೆ ಹಿಡಿಯ ಬನ್ನಿ!” — ಇಂತಹ ಸಂದೇಶಗಳಿಂದ ಕುವೆಂಪು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ವೈಚಾರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿಸಿದರು. ಅವರು ದೇವರನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಿಲ್ಲ; ದೇವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ತುಳಿಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಜನ ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಗಳು, ಜಲ, ವಿದ್ಯುತ್, ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಗಳು ಜನರನ್ನು ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆಗಳು ಬಡವರ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು, ಶ್ರೀಮಂತರ ಮೇಲೆ ಕಡಿಮೆ; ಖಾಸಗಿ ವಲಯಗಳು ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಹೀಗೆ ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ ವಲಯಗಳನ್ನು ಕಚೇರಿಕೊಳುತ್ತಿದೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಹಿಂಬಾಲನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ, ಬಡವರು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿಗೆ ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ವೈಚಾರಿಕತೆ ನೇರ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಜನ ವಿರೋಧಿ ನೀತಿಗಳು, ಜಲ, ವಿದ್ಯುತ್, ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರಗಳು ಜನರನ್ನು ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆಗಳು ಬಡವರ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು, ಶ್ರೀಮಂತರ ಮೇಲೆ ಕಡಿಮೆ; ಖಾಸಗಿ ವಲಯಗಳು ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಹೀಗೆ ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ ವಲಯಗಳನ್ನು ಕಚೇರಿಕೊಳುತ್ತಿದೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಹಿಂಬಾಲನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ, ಬಡವರು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಿಗೆ ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ವೈಚಾರಿಕತೆ ನೇರ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ಕುವೆಂಪು ರೈತ–ಕಾರ್ಮಿಕ ಹಿತ, ಬಡವರ ಹಿತ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. “ನೇಗಿಲ ಹಿಡಿದ ಹೊಲದೊಳು ಹಾಡುತ ಉಳುವ ಯೋಗಿ” ಎಂಬ ಪದ್ಯದಂತೆ ಅವರು ಅನ್ಯಾಯ, ಅಸಮಾನತೆ, ಶೋಷಣೆ ವಿರುದ್ಧ ನೇರ ಕರೆ ನೀಡಿದರು. ಮನುಜಮತ, ವಿಶ್ವಪಥ, ಸರ್ವೋದಯ, ಸಮನ್ವಯ, ಪೂರ್ಣದೃಷ್ಟಿ — ಇವು ಜನರನ್ನು ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಭೇದಭಾವಗಳಿಂದ ಪಾರುಮಾಡಿ ನೈತಿಕ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತವೆ.
ಜಾತಿ–ಮತ ಭೇದ, ಬಡತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಶಿಕ್ಷಣ–ಆರೋಗ್ಯ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ — ಇವೆಲ್ಲ ಸಮಾಜದ ಸಂಕೋಲಗಳಾಗಿವೆ.
ಜಾತಿ–ಮತ ಭೇದ, ಬಡತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಶಿಕ್ಷಣ–ಆರೋಗ್ಯ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ — ಇವೆಲ್ಲ ಸಮಾಜದ ಸಂಕೋಲಗಳಾಗಿವೆ.
ಮನುಷ್ಯ ಧರ್ಮ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಮಾನವತೆ ಪ್ರಥಮ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿ, ಸಮಾನತಾವಾದ, ನೈತಿಕ ಹೋರಾಟವೇ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಮಾರ್ಗ. ಅವರ ತತ್ತ್ವಗಳು ನಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ನೈತಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ, ಕೇವಲ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲ, ಪ್ರತಿದಿನದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆ ಮೂಲಕವೇ ಸಮಾಜ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವಮಾನವ ದಿನ 2015 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಘೋಷಿತವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನು “ವಿಶ್ವಮಾನವ” ಆಗಬೇಕೆಂಬ ಕರ್ತವ್ಯ ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಕುವೆಂಪು ತತ್ತ್ವಗಳು, ನೈತಿಕ ಹೋರಾಟ, ಸಮಾನತೆ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿ — ಇವುಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಬೇಕು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಕನಸುಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ.
ವಿಶ್ವಮಾನವ ದಿನ 2015 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಘೋಷಿತವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನು “ವಿಶ್ವಮಾನವ” ಆಗಬೇಕೆಂಬ ಕರ್ತವ್ಯ ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಕುವೆಂಪು ತತ್ತ್ವಗಳು, ನೈತಿಕ ಹೋರಾಟ, ಸಮಾನತೆ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದೃಷ್ಟಿ — ಇವುಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಬೇಕು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಕನಸುಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ.



